Category Archives: pojęcie tygodnia

Pojęcie tygodnia: Zrzeszenie

Zrzeszenie jest typem zbiorowości społecznej, grupą utworzoną dobrowolnie (inaczej mówiąc to dobrowolne członkostwo danej jednostki) ze świadomym zamiarem osiągnięcia konkretnych celów. Zazwyczaj jej członkowie uznają te same lub bardzo zbliżone wartości, formy zachowania, działania czy postawy, związanie z realizacją wytycznych celów grupowych.

Read More »

Pojęcie tygodnia: Strukturacja

Strukturacja to teoria, która została opracowana przez A. Giddensa, stanowiła ona pierwszą teoretyczną próbę przezwyciężenia dualizmu we współczesnej teorii socjologicznej. Pojęcie „strukturacji” oznacza według autora, że istnieje obopólna zależność oraz ontologiczna nierozdzielność struktury społecznej i podmiotowości. Oba elementy rzeczywistości społecznej wzajemnie warunkują swoje istnienie, są nierozerwalne jak dwie strony tej samej monety.

Read More »

Pojęcie tygodnia: Neofunkcjonalizm

Neofunkcjonalizm wyrasta wprost z teorii funkcjonalnej Talcota Parsonsa. Kiedy większość teoretyków zanegowała funkcjonalizm, pojawili się również tacy, którzy uważali, że niektóre z założeń Parsonsa są aktualne i nadal użyteczne dla badania świata społecznego. Tak właśnie powstał neofunkcjonalizm, którego prekursorami byli Jeffrey C. Alexander i Paul Coloney. Odrzucili oni podstawę funkcjonalizmu, czyli analizowanie zjawisk z punktu widzenia użyteczności dla zachowania systemu, ale zachowali inne założenia teorii Parsonsa, jak chociażby twierdzenie, że teorie socjologiczne powinny przedstawiać społeczeństwo jako system wzajemnie powiązanych elementów, oraz uznawać zróżnicowanie za ważny…

Read More »

Pojęcie tygodnia: Szkoła Frankfurcka

Potoczna nazwa środowiska naukowców skupionego w latach 20. i 30. XX wieku wokół Instytutu Badań Społecznych (Institut für Sozialforschung), założonego we Frankfurcie w 1923 roku. Do czołowych przedstawicieli szkoły frankfurckiej należeli m.in.: Theodor Adorno, Max Horkheimer, Walter Benjamin, Herbert Marcuse, Erich Fromm i inni. Przedmiotem różnorodnych zainteresowań naukowców ze Szkoły Frankfurckiej były m.in. takie zjawiska społeczne jak rozwój współczesnego kapitalizmu czy kultura masowa. Koncentrowali się oni również na próbach zastosowania psychoanalizy Freuda do marksowskiej teorii społeczeństwa oraz na badaniach empirycznych nad rasizmem (faszyzmem), autorytaryzmem, uprzedzeniami…

Read More »

Pojęcie tygodnia: Etnometodologia

Etnometodologia to socjologiczna perspektywa teoretyczna zainicjowana przez H. Garfinkela, który poddał krytyce obowiązujące w pozytywistycznym nurcie socjologii przekonanie, że rzeczywistość społeczna i wzory organizacji społecznych są zewnętrznymi, realnymi obiektami, stanowiącymi przedmiot badań tej dyscypliny. Według Garfinkela i innych przedstawicieli tej organizacji świat społeczny budują ludzie nadając mu w swoim codziennym życiu specyficzny i ciągle zmieniający się sens, dzięki czemu rzeczywistość staje się dla nich zrozumiała i przewidywalna. Naczelnym zadaniem socjologii jest zaś rozpoznawanie i analizowanie metod, jakimi posługują się jednostki w celu konstruowania ich subiektywnego…

Read More »